بیماری زنگ پسته
بیماری زنگ پسته این بیماری روی درختان پسته زراعی در
باغهای پسته ایران و بسیاری از کشورهای پسته خیز جهان
از جمله کشورهای مدیترانه ای خاورمیانه و هند گزارش شده
است. زنگ پسته در ایران از بیماریهای کم اهمیت پسته به شمار
می رود. این زنگ بیشتر روی بنه (Pistacia mutica) شیوع دارد.
زنگ پسته در واقع زنگ بنه است و در اینجا ویژگیهای بیمارگر و
بیماری از روی این درخت توصیف شده است.
همان طور که میدانیم بیشتر زنگها پنج نوع اسپور در پنج مرحله
ایجاد می کنند. مراحل یوریدیوم و تلیوم عامل زنگ پسته تاکنون
روی پسته زراعی (P, lentiscus ،(P. vera و P. terebinthus از
کشورهای خارج گزارش شده اند در ایران مراحل پوریدیوم و تليوم
مراحل II و III) عامل بیماری به وسیله رابنهورست روی بنه و
پتراک (Petrak) روی پسته زراعی و مراحل اسپرموگونیوم و ایسیوم
آن هم در سال ۱۳۷۸ روی برگهای درختان بنه در استان فارس گزارش شده اند.
نشانه های بیماری زنگ پسته
مرحلة اسپرموگونیوم این زنگ روی برگها و دمبرگهای درختان
بنه به شکل نقاط قهوه ای بروز می کند. قسمتهای عفونی
برگهای آلوده در اول فصل رنگ پریده، سبزرد و بدشکل می شوند
و در پی آن تعداد بسیار زیادی اسپرموگونیوم روی این قسمتها
تشکیل می شود. اسپر موگونیوم ها مخروطی و زیر کوتیکولی،
از تیپ ۷ هستند که در هر دو سطح پهنک برگ و پیرامون دمبرگها
به وجود می آیند. آنها ابتدا قهوه ای روشن هستند و بعداً تیره
می شوند. ایسیوم ها، یوریدیوم وار یوریدینوئید) و زیراپیدر می و
پیرامون دمبرگها و بیشتر در سطح پهنگ برگها یک هفته پس از
ظهور اسپرگونیوم ها در مجاورت این اندامها تشکیل می شوند.
عامل بیماری
بیمار گر زنگ پسته Pleolaria terehsinthi نام دارد که مترادف
آن Uromyces terebinthi (DSG Winter است این قارچ جور
سرایه و بلند چرخه است
چرخه بیماری و اپیدمیولوژی
در ایران چرخه بیماری زنگ پسته به خوبی مطالعه نشده است
و نکات مبهم در آن وجود دارد، اما بر اساس مطالعات انجام شده
در خارج و به نقل از Chitzanidis (۲۰۰۲) Pileolaria terebinthi به
شکل تلیوسپور در برگهای عفونی ریخته در زمین فصل گذرانی
میکند در بهار تلیوسپورها جوانه میزنند و بازیدیوم و بازیدیو سپور
که مایه اولیه به شمار می روند تولید میکنند بازید یوسپورها در
بهار عفونتهای اولیه ایجاد کرده اسپرموگونیوم ها و ايسيوم ها
را به وجود می.آورند ایسیوم ها را تا مرداد ماه می توان روی
درختان آلوده مشاهده کرد.
مبارزه با زنگ پسته
شدت بیماری زنگ معمولاً در باغهای پسته ایران به اندازه ای
نیست که به مبارزه شیمیایی نیاز داشته باشد. تحمل گونه های
پسته در برابر زنگ بسیار متفاوت است. مقاومت نسبی گونه
های پسته را در برابر زنگ پسته ارزیابی کرده اند